niebo w lipcu

Lato to dobry czas na obserwacje nieba, ponieważ noce są ciepłe, a zarówno końcówka czerwca, jak i lipiec obfitują w roje meteorów. Większość z nich cechuje raczej niska aktywność, jednak warto się im przyjrzeć.

Rys.: Alfa Cygnidy – radiant w gwiazdozbiorze Łabędzia, Źródło: Wikipedia

Maksimum pierwszego z nich – roju Tau Akwarydy – przypada na 28 czerwca. Jego aktywność obserwować można od 19 czerwca do 5 lipca. Obfitość roju szacuje się na 7 meteorów na godzinę. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wodnika.

Następne maksimum przypada na 29 czerwca i jest ono związane z rojem Theta Ophiuchidy (TOP), o niskiej aktywności oraz obfitości dwóch meteorów na godzinę. Radiant roju znajduje się w gwiazdozbiorze Wężownika. Ciało z którym jest on związany nie jest znane, ze względu na małą ilość materiału, która nie pozwala na dokładne ustalenie orbity roju TOP.

Kolejnym z rojów są Lipcowe Pegazydy, które obserwować można od 7 do 13 lipca, a których maksimum przypada na 9 lipca. Aktywność roju określa się jako średnią, a jego obfitość wynosi 3 meteory na godzinę. Rój ten jest najprawdopodobniej związany z przelotem komety C/1979 Y1.

Radiant Alfa Cygnid (ACG) znajduje się w gwiazdozbiorze Łabędzia. Uważa się, że jest on aktywny między 30 czerwca, a 31 lipca, z maksimum występującym około 16-17 lipca. Aktywność roju określa się jako niską, a obfitość wynosi 2 do 3 meteorów na godzinę. Ciało z którym związany jest rój nie jest znane.

Między 13 a 17 lipcem można obserwować rój  o nazwie Zeta Cassiopeidy, osiągający swoje maksimum 15 lipca. Ma on swój radiant w gwiazdozbiorze Kasjopei. Rój ten czasem nazywany był Wczesnymi Perseidami.

Maksimum Zeta Cassiopeidów przypada na początek aktywności roju Sigma Kaprikornidów (SCP), która trwa do 11 sierpnia, a której maksimum określone jest na 20 lipca. Radiant roju znajduje się w gwiazdozbiorze Koziorożca, a jego obfitość to 5 meteorów na godzinę.

Ostatnie maksimum przypada na 28 lipca – jest ono związane z Południowymi delta Akwarydami aktywnymi między 12 lipca a 19 sierpnia. Jego radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wodnika. Jest to rój o wysokiej aktywności, a jego obfitość to 20 meteorów na godzinę! Rój ten wchodzi z skład kompleksu Akwarydów – Kaprikornidów, wraz z kilkoma innymi rojami, których radiant znajduje się w gwiazdozbiorze Wodnika lub gwiazdozbiorze Koziorożca.

Lokalizacja eksplozji bolidu

Rys.: wizualizacja miejsca eksplozji bolidu – miejsce przecięcia półsfer (ze środkami w stacjach sejsmologicznych) jest zbliżoną lokalizacją eksplozji. Wyjaśnienie ilustracji znajduje się w raporcie. wizualizacja: Maciej Karasewicz.

31 października 2015 roku nad północną Polską miał miejsce przelot oraz eksplozja bolidu. Zjawisko to zarejestrowane zostało nie tylko poprzez fotografie, nagrania oraz relacje świadków zdarzenia. Fala dźwiękowa powstała w wyniku eksplozji bolidu zarejestrowana została przez sejsmografy pasywnego eksperymentu sejsmicznego 13 BB Star.

Nasi studenci – Helena Ciechowska, Aleksandra Fronczak, Maciej Karasewicz, Klaudia Mocek oraz Mikołaj Zawadzki – w ramach projektu studenckiego podjęli się zlokalizowania miejsca wybuchu oraz dokładnego czasu, w którym do niego doszło.

W jaki sposób udało im się wyznaczyć miejsce oraz czas, można przeczytać TUTAJ. W powyższym raporcie został przedstawiony tok rozumowania oraz metodologia, którą zespół studencki wybrał w celu odpowiedzenia na pytanie: Czy to był bolid?

Wyniki zostały zaprezentowane na Seminarium Fizyki Litosfery i Planetologii 7 czerwca 2019 roku przez Helenę Ciechowską. Prezentacja dostępna jest TUTAJ.

 

Seminarium

Erupcja wulkanu Anak Krakatau, litografia z 1888 roku, Źródło: Wikipedia

Już jutro studenci naszego kierunku zaprezentują na Seminarium Fizyki Litosfery i Planetologii swoje prace licencjackie oraz projekt studencki. Przedstawione tematy obejmą erupcji wulkanu Krakatau i powstałe w jej wyniku fale tsunami, historyczne pomiary deklinacji magnetycznej prowadzone przez Heweliusza, a także lokalizacje oraz określenie czasu eksplozji bolidu, która miała miejsce 31 października 2015 roku.

O erupcji Krakatau i falach tsunami opowie Maciej Karasewicz, kolejną prezentację (na temat deklinacji magnetycznej) wygłosi Mikołaj Zawadzki, a ostatnią, związaną z eksplozją bolidu, Helena Ciechowska.

Pierwsze dwie prezentacje są pracami licencjackimi, natomiast ostatnia jest efektem zespołowego projektu studenckiego prowadzonego wspólnie przez Helenę Ciechowską, Aleksandrę Fronczak, Macieja Karasewicza, Klaudię Mocek i Mikołaja Zawadzkiego, pod opieką prof. Marka Grada.

Seminarium rozpocznie się o godzinie 9:30 w sali B4.58, w Instytucie Geofizyki UW, przy ul. Pasteura 5. Więcej informacji na temat lokalizacji sali można znaleźć pod linkiem.